GORĄCY TEMAT – STRES, a RYZYKO ZACHOROWANIA NA NOWOTWÓR |
|
|
Stres a odporność i ryzyko onkologiczne. Są dwa rodzaje stresu. Stres ostry, krótkotrwały pozwala nam na codzienne reakcje i mobilizację. Ten jest korzystny. Natomiast drugi rodzaj stresu, czyli stres przewlekły powoduje liczne efekty zdrowotne, w tym obniżenie sprawności działania układu immunologicznego i zwiększenie stresu oksydacyjnego komórek. Problem jest jednak taki, że każda osoba reaguje zupełnie inaczej. Coś co dla jednej osoby nie będzie stanowiło żadnego problemu dla innej będzie ogniskiem powstawania stresu przewlekłego. Trudno więc go uogólniać, ale warto się przyjrzeć jak to działa. Jednak nawet osoby zmagające się z nowotworem powinny przyjrzeć się tym czynnikom i zrobić wszystko (oczywiście zacząć od eliminacji źródła stresu) aby ograniczyć działanie stresu przewlekłego na ciało. Wpływ przewlekłego stresu i kortyzolu na odporność i ryzyko nowotworów – dane naukowe - Hamowanie odporności komórkowej (immunosupresja) Przewlekły stres prowadzi do upośledzenia aktywności komórek odpornościowych NK (natural killer) i limfocytów T cytotoksycznych, które niszczą komórki nowotworowe. (Glaser & Kiecolt-Glaser, Nature Reviews Immunology, 2005) DOI: 10.1038/nri1571
- Zwiększona podatność na infekcje i zmniejszona odpowiedź poszczepienna Długotrwały stres psychiczny obniża produkcję przeciwciał i zdolność organizmu do odpowiedzi immunologicznej. (Segerstrom & Miller, Psychological Bulletin, 2004 (meta-analiza 293 badań).DOI: 10.1037/0033-2909.130.4.601
- Zwiększona produkcja cytokin prozapalnych (IL-6, TNF-α) Przewlekły stres nie tylko osłabia odporność przeciwnowotworową, ale promuje stan zapalny, co sprzyja kancerogenezie (czyli powstawaniu nowotworów). (Cohen et al., JAMA, 2012 – Chronic stress, inflammation, and disease risk). DOI: 10.1001/jama.2012.384
- Dysregulacja osi HPA (podwzgórze–przysadka–nadnercza) Nadmierna aktywacja osi HPA powoduje wzrost kortyzolu, który przewlekle zaburza homeostazę układu immunologicznego. (McEwen BS, Physiology & Behavior, 2007). DOI: 10.1016/j.physbeh.2007.04.007
- Związek z progresją nowotworów (w tym piersi, jajnika, prostaty) Przewlekły stres zwiększa ekspresję czynników angiogenezy (np. VEGF), ułatwia przerzuty i odporność nowotworu na leczenie. Oznacza to łatwiejsze powstawanie naczynek krionośnych, potrzebnych rakowi do odżywiania, wzrostu i rozprzestrzeniania się. ( Antoni et al., Nature Reviews Cancer, 2006 – The influence of biobehavioral factors on tumor biology). DOI: 10.1038/nrc2013
- Wpływ stresu na mikrobiotę jelitową i immunosenescencję Kortyzol, czyli hormon wydzielany w sytuacji stresowej, zmienia skład flory jelitowej, osłabiając barierę jelitową i odporność śluzówkową. ( Foster & Neufeld, Trends in Neurosciences, 2013 – Gut–brain axis). DOI: 10.1016/j.tins.2013.01.005
- Zahamowanie mechanizmów naprawy DNA Stres oksydacyjny towarzyszący przewlekłemu stresowi prowadzi do uszkodzeń DNA i może przyspieszać transformację nowotworową. (Reuter et al., Oxidative stress, inflammation, and cancer: how are they linked?, Free Radic Biol Med, 2010).DOI: 10.1016/j.freeradbiomed.2010.09.006
- Psychoneuroimmunologia w leczeniu wspomagającym nowotwory Interwencje psychologiczne (np. mindfulness, techniki relaksacyjne) zwiększają odporność i redukują stężenia markerów zapalnych u pacjentów onkologicznych. (Lutgendorf & Andersen, Nature Reviews Clinical Oncology, 2015). DOI: 10.1038/nrclinonc.2015.21
Dziękujemy doktorowi Tadeuszowi Oleszczukowi za dużą dawkę wiedzy na temat mechanizmów w jakie sposób stres może wpływać na ryzyko powstawania nowotworów, a w następnym wydaniu przedstawimy propozycje doktora Tadeusza w jaki sposób możemy sobie poradzić ze stresem :) Koniecznie zapraszamy do zapisania się na Newsletter strony wyprzedzicraka.pl |
|
|
